WACHOLDERHEIDE TILLENBERGE

Om de langzame teloorgang van het met jeneverbessen en dwergstruikheide begroeide natuurgebied Tillenberge, aan de rand van de stad Nordhorn in het graafschap Bentheim te voorkomen, nam het regionale soorten – en natuurbeschermingscentrum Tierpark Nordhorn in januari 1996 het onderhoud en de zorg op zich. De onderhoudsmaatregelen werden in nauw overleg met de overige natuurbeschermingsinstanties van het district doorgevoerd.

Al in 1936 werd het historisch interessante en heuvelachtige met jeneverbessen begroeide terrein tot beschermd gebied verklaard. Het terrein in de buurt van de dierentuin werd door een 100-koppige kudde van Bentheimer landschapen bevolkt. Door regelmatige beweiding volgens een onderhoud- en ontwikkelingsconcept, werd het oude, door het weiden van de schapen ontstane cultuurlandschap, verzorgd en behouden.

Tot voor enige jaren vormde dit, nu uiterst zeldzame type landschap, een leefgebied voor veel bedreigde soorten. Duizenden uren werden aan onderhoudsmaatregelen besteed, zoals het vrijmaken van beschaduwde jeneverbessen, het verwijderen van struikgewas en het afplaggen van heide en humus door burgerdienstplichtigen, medewerkers van de dierentuin, vrijwilligers en door het plaatselijke arbeidsbureau gefinancierde medewerkers, in samenwerking met het district Grafschaft Bentheim.

Het ras Bentheimer landschaap hoort bij de regionale, met uitsterven bedreigde huisdierrassen. Dit ras is bijzonder geschikt voor het onderhoud van heidevelden en veengebieden. Door het project van de Nordhornse dierentuin wordt het behoud van het Bentheimer landschaap en het onderhoud van een zeldzame biotoop gekoppeld. Het thema natuur – en landschapsonderhoud met Bentheimer landschapen vormt een onderdeel van de educatie van de Nordhornse dierentuin.

School – en bezoekersgroepen kunnen het belang van natuurbescherming leren kennen en begrijpen en hoe landschapsbeheer en het gebruiken van de oude huisdierrassen met elkaar samenhangen. Een ander doel is, om de bijzondere eigenschap van het Bentheimer landschaap als robuuste verzorger van het landschap ook voor de toekomst te behouden. In de dierentuin zijn altijd bij de historische Vechtehof Bentheimer landschapen te zien en regelmatig vinden er speciale evenementen plaats, om dit regionale schapenras te promoten. Het is ons doel om met deze activiteiten aandacht te verkrijgen voor dit , in de regio vroeger populaire Bentheimer landschaap.

Door de voortdurende activiteiten van meerdere schapenfokkers, vooral in het kader van landschapsbeheer, ontwikkelt dit schapenras zich intussen tot een vlaggendrager voor het district Grafschaft Bentheim. Door de ondertussen jarenlange onderhoudsmaatregelen en de beweiding van natuurgebieden met Bentheimer landschapen konden de bedreigde restanten van het cultuurlandschap Wacholderheide zich positief ontwikkelen. De, door te veel schaduw afstervende jeneverbessen (Juniperus communis), de struikheide (Calluna vulgaris) en ook de dopheide (Erica tetralix) hebben zich door deze maatregelen intussen goed hersteld en zich uitgebreid. In 2003 werden sinds veel decennia weer zaailingen van de jeneverbes ontdekt. In 2001 werd het natuurgebied met de verschillende biotopen van 16 naar 96 hectare uitgebreid. Ongeveer 20 hectare daarvan worden beweid door Bentheimer landschapen. Het robuuste en pretentieloze Bentheimer landschaap heeft zich bewezen als een geschikte landschapsverzorger.